سرطان پوست – انواع، علایم، تشخیص، پیشگیری و درمان آن

پوست و مو , سرطان ۱۲ آذر ۱۳۹۸ بدون دیدگاه

هر آنچه باید درباره سرطان پوست بدانید

سرطان پوست که به علت رشد غیر عادی سلول های پوستی اتفاق می افتد، اغلب در پوست هایی که در معرض آفتاب قرار دارند، شایع است، اما می تواند در پوست هایی که در معرض آفتاب نیستند نیز اتفاق بیافتد.

سه نوع اصلی سرطان پوست شامل سرطان سلول های بنیادی، سرطان سلول های پولکی شکل و ملانوما می باشد.

شما می توانید خطر ابتلا به سرطان پوست را با جلوگیری از قرار گرفتن در معرض اشعه ماورابنفش کاهش دهید.

همچنین، کنترل تغییرات پوستی مشکوک، به تشخیص زود هنگام سرطان کمک کرده و شانس درمان را بالا تر می برد.

پوست، بزرگترین عضو بدن است که آن در مقابل گرما، نور خورشید، آسیب و عفونت از بدن محافظت می کند.

پوست، همچنین به کنترل دمای بدن، ذخیره آب و چربی و ویتامین D کمک می کند.

پوست، دارای چند لایه است، اما دو لایه اصلی اپیدرم (لایه بالایی یا بیرونی) و درم (لایه درونی) است.

انواع سرطان پوست

  • سرطان سلول های بنیادی (سلول بازال)
  • ملانوما
  • سرطان کارسینوم مرکل سل یا سلول مرکل
  • سرطان سلول های پولکی شکل پوست

در زیر عکس انواع سرطان پوست را می توانید مشاهده کنید:

سرطان پوست - سلول های بازال - سلول های بنیادی

سرطان سلول بازال
سرطان سلول های بازال نوعی سرطان پوست است که بیشتر اوقات در مناطقی از پوست که در معرض نور آفتاب هستند، بروز می کند. این عکس یک غده سرطانی سلول بازال را نشان می دهد که بر روی پوست پلک پایینی تأثیر گذاشته است.

سرطان پوست - ملانوما

ملانوما
اولین علامت ملانوما اغلب خالی است که اندازه، شکل یا رنگ آن تغییر یافته است. این ملانوما تغییرات رنگی و یک مرز نامنظم را نشان می دهد که هر دو، علایم هشدار دهنده ملانوما هستند.

سرطان پوست - کارسینوم سلول مرکل

کارسینوم سلول مرکل
سرطان سلول مرکل یک سرطان نادر و مهاجم پوست است. این سرطان به شکل برآمدگی بدون درد، گوشتی یا مایل به قرمز است که روی پوست رشد می کند.

سرطان پوست - سرطان سلول های پولکی شکل پوست

سرطان سلول های پولکی شکل پوست
مناطقی که در معرض نور آفتاب هستند به ویژه مانند لب و گوش، ممکن است به سرطان سلول های پولکی شکل پوست دچار شوند.

علایم و نشانه های سرطان پوست

قسمت هایی از پوست که سرطان از آن جا شروع به رشد می کند.

سرطان پوست، در مراحل اولیه، در نواحی که در معرض آفتاب قرار دارند، مانند پوست سر، صورت، لب ها، گوش ها، گردن، سینه، بازوها، دست ها و پاهای زنان و گاهی نیز در مناطقی در معرض آفتاب نیستند مانند کف دست ها، زیر ناخن های دست و پا و نواحی تناسلی نمایان می شود.

این سرطان، بر روی افراد، با هر نوع رنگ پوستی، حتی کسانی که چهره تیره تری دارند، اثر می گذارد.

وقتی ملانوما در افراد تیره پوست اتفاق می افتد، علائم آن اغلب در نواحی که در معرض نور خورشید نیستند، مانند کف دست ها و پاها، بروز می یابد.

علائم و نشانه های سرطان سلول بازال

سرطان سلول بازال، اغلب در نواحی در معرض آفتاب مانند گردن و صورت اتفاق افتاده و می تواند به شکل های زیر ظاهر شود:

  • برآمدگی های مرواریدی یا مومی شکل
  • ضایعه های زخم مانند قهوه ای یا گوشتی رنگ صاف
  • خون ریزی یا درد در زخم هایی که بهبود یافته و مجددا بروز پیدا می کنند.
  • سرطان سلول بازال به ندرت به سایر نواحی بدن گسترش می‌یابد.

علائم و نشانه های سلول های پولکی شکل

بیشتر اوقات، سرطان سلول های پولکی شکل، در نواحی در معرض نور خورشید، مانند صورت، گوش ها و دست ها و در افراد تیره پوست، در مناطقی که در معرض نور نیستند، به شکل های زیر پدیدار خواهند شد:

  • برآمدگی های کوچک قرمز رنگ
  • ضایعه های صاف به شکل پولک دار و پوسته پوسته شده

علائم و نشانه های ملانوما

ملانوما، ممکن است در هر قسمت از بدن، چه در پوست های معمولی و چه در خال های سرطانی، بروز یابد.

این بیماری اغلب در صورت و یا بدن مردان اتفاق افتاده و در زنان، بیشتر در پایین پاها نمایان می شود.

چه در مردان، چه زنان، این بیماری می تواند در قسمت هایی از بدن که در معرض نور نیستند نیز پدیدار گردد.

ملانوما در افراد، با هر نوع پوستی، اثرگذار بوده و در افراد تیره پوست، اغلب در کف و یا در زیر ناخن های دست و پا دیده می شود.

علائم این بیماری عبارتند از:

  • لکه های قهوه ای بزرگ و تیره
  • خالی که از نظر رنگ، اندازه و سطح تغییر شکل داده و خونریزی می کند.
  • ضایعه های کوچک، با مرز های نامنظم و تکه هایی که به رنگ قرمز، صورتی، سفید، آبی یا سورمه ای ظاهر می شوند.
  • زخم هایی که دردناک بوده و خارش یا سوزش دارند.
  • ضایعات تیره در کف دست، کف پا، انگشتان دست و پا یا غشاهای مخاطی دهان، بینی، واژن یا مقعد

علائم و نشانه های سرطان پوست غیر متعارف

انواع دیگر سرطان های پوستی که کمتر رایج هستند، عبارتند از:

تومور سرطانی کاپوزی (سارکوم کاپوزی):

این نوع از سرطان پوست بسیار نادر بوده، در رگ های خونی ایجاد شده و منجر به بروز لکه های قرمز یا بنفش، روی پوست و غشای مخاطی می گردد.

این سرطان، در افرادی که سیستم ایمنی بدن شان ضعیف است، مانند مبتلایان به ایدز و یا بیمارانی که پیوند عضو انجام داده و دارو های تضعیف کننده سیستم ایمنی بدن مصرف می کنند، بروز می یابد.

سرطان کاپوزی در مردان جوان آفریقایی، سالمندان ایتالیایی و بازماندگان یهودی اروپای شرقی بیشتر رایج است.

سرطان سلول مرکر:

سرطان سلول مرکر باعث بروز برآمدگی های کوچک، براق و سفتی در زیر پوست یا فولیکول مو شده و اغلب در سر، گردن و بالاتنه دیده می شود.

سرطان غدد چربی:

این سرطان غیر معمول و تهاجمی، معمولا به صورت برآمدگی های کوچک، سفت و بدون درد، در غدد چربی پوست بروز پیدا کرده و می تواند در هر قسمت از بدن، مخصوصا پلک ها پدیدار شود.

گاهی ممکن است این سرطان، با بیماری های مربوط به پلک چشم اشتباه گرفته شود.

نشانه های کراتوز فعال، عبارتند از:

  • پوست زبر ، قرمز، صورتی یا قهوه ای، برجسته و ناهموار ، پوستی که ممکن است صاف یا برجسته باشد.
  • ترک خوردن یا پوست انداختن لب پایین، که مومیایی لب و ژل کمکی نمی کند.
  • آزمایشات یا روش هایی برای پیدا کردن و تشخیص سرطان پوست غیر ملانوم و کراتوز فعال، در دسترس است.

اکتینیک لب (لب کشاورزان- متورم شدن لب)

اکتینیک لب ی بیماری سرطانی است که معمولا در لب پایین رخ می دهد.

ممکن است تکه های فلس دار یا زبری مداوم روی لب ها وجود داشته باشد.

نشانه ها با شیوع کمتر عبارتند از تورم لب، از دست دادن مرز تیز بین لب و پوست و برجستگی خطوط لب. اکتینیک لب ممکن است به کارسینومای سلول های سنگفرشی از نوع تهاجمی تبدیل گردد، البته اگر درمان نشود.

نشانه سرطان پوست که معمولا نادیده گرفته می‌شوند

سرطان پوست

۱. تغییر شکل خال‌های پوستی

بیشتر افراد وقتی حرف از سرطان پوست می‌شود به دنبال خال‌های قهوه‌ای یا سیاه می‌گردند در حالی که هر نوع سرطان پوستی علائم و نشانه‌های متعدد خود را دارد.

شایع‌ترین نوع سرطان پوست، سرطان سلول پایه‌ای است ( ضمناً سرطان پوست خودش شایع‌‌ترین نوع سرطان است) که سالانه فقط در آمریکا ۴.۳ میلیون نفر به آن مبتلا می‌شوند.

نوع شایع بعدی سرطان سلول سنگفرشی است که آن هم سالانه یک میلیون نفر در آمریکا را مبتلا می‌کند.

ملانوما نادرترین نوع سرطان پوست اما کشنده‌ترین آن‌ها است؛ از هر ۱۹ نفری که به ملانوما مبتلا می‌شود ۱ نفر می‌میرد.

(برای مقایسه، از هر ۳۰۰ نفری که به سرطان سلول پایه‌ای یا سلول سنگفرشی مبتلا می‌شود ۱ نفر می میرد.)

متخصصان می‌گویند نکته‌ی مهم تشخیص سرطان است.

برخی از خال‌های ملانوما ممکن است درواقع هم رنگ پوست یا صورتی باشند.

تشخیص این نوع ملانوما سخت است چون معمولاً ما فکر می‌کنیم این فقط یک جوش ساده و بی‌ضرر است.

به همین دلیل که انجام معاینه‌های منظم پوست توسط متخصص پوست اهمیت دارد.

۲. خونریزی هنگام اصلاح صورت

اگر بعد از تیغ زدن صورت دچار خونریزی می‌شوید شاید دلیل آن بی‌دقتی شما در اصلاح نباشد.

سرطان سلول پایه‌ای و سنگفرشی می‌توانند موجب خونریزی بعد از اصلاح یا دیگر اتفاقات جزئی باشند و گاهی هم بدون هیچ علتی شروع به خونریزی می‌کنند.

خونریزی به این علت است که سرطان پوست موجب آسیب‌پذیری بیشتر پوست نسبت به پوست‌ها سالم و عادی می‌شود.

۳. سوابق خانوادگی

تقریباً از هر ده نفری که تشخیص سرطان پوست در موردشان داده شده، یکی‌شان عضوی از خانواده‌اش هم سابقه‌ی سرطان پوست داشته است.

همچنین بخوانید:  زگیل تناسلی و هر آنچه که باید درباره آن بدانید!

خانواده‌ی ملانومای بدخیم به خانواده‌هایی گفته می‌شود که ۲ نفر یا بیشتر از بستگان درجه‌ی یک آن مانند مادر، پدر، خواهر و برادر یا بچه‌ها به ملانوما مبتلا بوده باشند.

عضویت در چنین خانواده‌ای احتمال ابتلا به ملانوما را تا ۵۰ درصد افزایش می‌دهد.

۴. جوشی که از بین نمی‌رود

سرطان سلول پایه‌ای ممکن است شبیه یک جوش صورتی، هم رنگ پوست یا مات باشد که از بین نمی‌رود یا در یک نقطه دوباره ایجاد می‌شود.

جوش‌های معمولی خودشان در عرض ۲ تا ۳ هفته از بین می‌روند اما اگر جوشی بیش از این مدت باقی ماند باید توسط متخصص پوست معاینه شود.

۵. نوار سیاه روی ناخن

اگر متوجهِ یک نوار عمودی سیاه روی ناخن پا یا دستتان شدید شاید فکر کنید ناخنتان را به جایی زده‌اید و مسئله مهمی نیست اما دقیق‌تر نگاه کنید:

اگر نوار سیاه سایه‌های متعدد قهوه‌ای یا سیاه داشت موجب نگرانی است.

همچنین اگر پهنای نوار بیش از ۳ میلی‌متر بود موجب نگرانی است.

۶. یکی از خال‌هایتان با دیگر خال‌ها فرق دارد

یک خال قرمز یا قهوه‌ای روشن در میان دریایی از خال‌های سیاه، چیزی است که توجه متخصصان پوست را به خود جلب می‌کند.

اساساً اگر شما دارای یک الگوی غالب در خال‌هایتان هستید و آن الگو توسط یک خال بزرگ‌تر یا سیاه‌تر به هم ریخته است ممکن است نشانه نگران کننده‌ای باشد.

مثالی دیگر:

شما دارای دو الگوی خال‌های سیاه و خال‌های کوچک در پشت خود هستید اما یک خال کوچک‌تر یا روشن به وجود آمده است.

تنها راهی که می‌توان تشخیص داد که این واقعاً سرطان پوست هست یا نه این است که توسط متخصص پوست معاینه شود.

۷. پووا درمانی ( درمان با اشعه‌ی ماوراء بنفش)

درمان با اشعه‌ی ماوراء بنفش نوعی درمان با استفاده از امواج ماوراء بنفش است برای بیماری‌های شدید پوستی مانند پسوریازیس و اگزما (درماتیت) به کار می‌رود.

محققان دانشگاه هاروارد متوجه شدند تا ۱۵ سال بعد از اولین درمان به روش پووا احتمال ابتلا به ملانوما افزایش پیدا می‌‌کند.

در واقع بیمارانی که ۲۵۰ بار یا بیشتر این درمان را دریافت کرده‌اند ۵ برابر بیش‌تر از دیگران در معرض ابتلا به سرطان پوست هستند.

۸. ابتلا به ویروس HPV

برخی از انواع ویروس پاپیلوم انسانی (عفونت HPV) که بر اندام‌های تناسلی و مقعد اثر می‌گذارد خطر ابتلا به سرطان‌های پوست کارسینوم سلول مرکل را افزایش می‌دهد.

بر اساس یک پژوهش‌ آمریکایی شرکت‌کنندگانی که آنتی بادی های ضد HPV در بدنشان وجود داشت بیشتر در معرض ابتلا به سرطان‌های پوست کارسینوم سلول مرکل بودند.

۹. داشتن ژن XP

گزرودرما پیگمنتوزوم (XP) یک اختلال مادرزادی نادر است.

طبق آمار کتابخانه ی ملی پزشکی، تخمین زده می‌شود از هر یک میلیون نفر در آمریکا و اروپا یک نفر به این اختلال مبتلا باشند.

افرادی که به این اختلال مبتلا هستند حساسیت شدیدی به اشعه‌‌ی ماوراء بنفش خورشید دارند؛ این اختلال توانایی سلول‌های پوست برای بازسازی آسیب‌ها به DNA را کاهش می‌دهد.

طبق اظهار نظر انجمن سرطان آمریکا افراد مبتلا به این اختلال شانس بالایی برای ابتلا به انواع سرطان پوست دارند به ویژه وقتی جوان هستند و در نواحی که بیشتر در معرض آفتاب هستند و چشم‌ها خود را نشان می‌دهد.

۱۰. سر و کار داشتن با مواد شیمیایی صنعتی

طبق پژوهش‌های صورت گرفته افرادی که در مزارع کشاورزی (با مصرف کود شیمیایی)، در صنایع آهن و فولاد یا معادن زغال سنگ و آلومینیوم کار می‌کنند بیشتر در معرض ابتلا به سرطان پوست هستند.

علاوه بر این ها کسانی که با مواد سرطان زای صنعتی مانند آرسنیک (که در علف‌کش‌ها به کار می‌رود) و هیدروکربن‌های آروماتیک چند حلقه‌ای که در پارافین خام، روغن قطران، دوده‌ی دودکش، آسفالت، نفت شیل، قطران و حتی دود ناشی از احتراق ناقص موتورهای دیزلی به کار می‌رود، سروکار داشته باشند هم احتمال ابتلایشان به سرطان پوست بیشتر می‌شود.

با خال های مشکل زا و سرطانی آشنا شوید

رشد خوش خیم یک سلول در محل طبیعی خودش، خال تولید می کند.

احتمال خطر ایجاد کردن خال ها اگر چه اندک است اما می توانند در طول زمان توسعه یابند و به ملانوما تبدیل گردند.

خال نرمال تخت و کمی بر آمده است و میتواند با گذشت زمان رشد خوش خیم داشته باشد اما خال های سرطانی اغلب بزرگ ، نا منظم و خیلی پر رنگ هستند.

در ابتدای بلوغ یا جوانی خال ها به صورت طبیعی ایجاد می شوند و به وجود آمدن آن ها در زمان کهولت سن یا بلوغ غیر معمول است.

خال های آتیپیک، خال هایی هستند که می توان آن ها در مناطق در معرض نور آفتاب و یا محافظت شده در برابر نور خورشید پیدا کرد، این خال ها سرطان نیستند اما می توانند به خال سرطانی تبدیل شوند.

این نوع خال ها اغلب دارای مشخصاتی مانند:

قطر و طول بزرگ تر از نیم سانتی متر، شکل نامنظم با مرزهای بریده، سطح برجسته و رنگ مخلوط از جمله صورتی، قرمز، قهوه ای مایل به زرد و قهوه ای هستند.

روش تشخیص خال سرطانی از غیر سرطانی

ABCDEs خود را بشناسید !!!

به خال های بدنتان توجه کنید زیرا در بدن یک فرد خال هایش شبیه به یکدیگر است و اگر خال یا کک و مکی متفاوت از دیگر خال ها بود، اگر هر یک از ویژگی های ABCDEs ملانوما را متوجه شدید، باید توسط یک متخصص پوست بررسی شوید.

ABCDEs یک روش بسیار مهم برای تشخیص خال سرطانی می باشد.

‘A’ برای عدم تقارن:

عدم تقارن به معنی این است که نیمی از خال با نیمه دیگر فرق می کند.

برای چک کردن خال های غیرمعمول و یا کک و مک خود، توجه داشته باشید که دو طرف خال با یکدیگر مطابقت داشته باشند و اگر در آن ها نا متقارنی دیدید به یک متخصص پوست مراجعه کنید.

‘B’ برای مرز:

در صورت پاره پاره بودن و محو و نامنظم بودن لبه های خال، آن را به یک متخصص پوست نشان دهید.

اغلب ضایعات ملانوما مرزهای ناهموار دارند.

‘C’ برای رنگ:

اگر خال شما رنگ یکسان ندارد و یا سایه های قهوه ای مایل به زرد، قهوه ای، سیاه و سفید، آبی، سفید، قرمز دارد، مشکوک است.

خال های عادی تک رنگ و معمولا به رنگ روشن و یا تیره هستند.

‘D’ برای قطر:

خالی که قطرآن بزرگتر از پاک کن است، مشکوک می باشد.

‘E’ برای تحول و تغییر:

خالی که در حال تغییر مانند کوچک و بزرگترشدن، تغییر رنگ، خارش وخونریزی است، باید بررسی شود.

اگر خال شما به تازگی برجسته و یا از پوست کنده شده است، آن را به یک دکتر نشان دهید زیرا اغلب ضایعات ملانوما به سرعت رشد و یا تغییر می کنند.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

هرگاه علائم و تغییرات غیر طبیعی در پوست خود مشاهده کردید که موجب نگرانی تان شد، حتما به پزشک مراجعه کنید تا او با بررسی کامل، علت اصلی آن را تشخیص دهد.

بهتر است بدانید همه تغییرات پوستی به علت سرطان پوست نیست.

علت سرطان پوست

سرطان پوست زمانی رخ می دهد که در دی ان ای سلول های پوستی جهشی اتفاق بیفتد.

این مسئله باعث رشد غیر قابل کنترل سلول ها و تشکیل توده های سرطانی می شود.

سلول های درگیر در سرطان پوست

سرطان پوست، از لایه بالایی، یعنی اپیدرم، شروع می شود.

اپیدرم نوعی لایه نازک و محافظتی برای سلول های پوستی است که مرتبا ترمیم می شود.

این لایه دارای سه نوع سلول اصلی است که عبارتند از:

سلول های پولکی شکل، که درست در زیر پوست بیرونی قرار داشته و به عنوان پوشش داخلی پوست عمل می کنند.

سلول های بنیادی، که سلول های جدید پوست را تولید کرده و در زیر سلول های پولکی قرار دارند.

ملانوسیت ها، که تولید کننده ملانین بوده (رنگ دانه طبیعی پوست) و در قسمت پایین تر اپیدرم واقع شده اند.

ملانوسیت ها به هنگام قرار گرفته فرد در زیر نور آفتاب، ملانین بیشتری تولید کرده تا از لایه های عمیق پوست محافظت کنند.

محل وقوع سرطان پوست، نشان دهنده نوع سرطان و شیوه درمان آن است.

اشعه فرابنفش و علل دیگر سرطان پوست

بیشترین آسیب ها به دی ان ای سلول های پوست، به دلیل قرار گرفتن در معرض فرابنفش موجود در نور خوشید یا نورهای مخصوص برنزه کردن پوست می باشد.

اما این سرطان فقط به دلیل تابش خورشید نبوده و عوامل دیگری مانند قرار گرفتن در معرض مواد سمی و یا ابتلا به بیماری های تضعیف کننده سیستم ایمنی بدن می تواند خطر ابتلا به این بیماری را افزایش دهد.

عوامل خطرناک

مواردی که خطر ابتلا به سرطان پوست را افزایش می دهد عبارتند از:

روشن بودن پوست:

همه افراد، بدون در نظر گرفتن رنگ پوست شان ممکن است به سرطان پوست مبتلا شوند، اما هر چه پوست ملانین (رنگدانه) کمتری داشته باشد، توانایی کمتری نیز برای محافظت از خود، در برابر اشعه ماورابنفش دارد.

همچنین بخوانید:  سرطان روده بزرگ - علائم، تشخیص، پیشگیری و درمان آن

در مقایسه با افراد تیره پوست، اشخاصی که موهای بلوند و یا قرمز داشته، رنگ چشم شان روشن است، به راحتی دچار کک و مک شده و یا آفتاب سوخته می شوند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به سرطان پوست قرار دارند.

سابقه آفتاب سوختگی:

در صورتی که در کودکی یا نوجوانی، دچار آفتاب سوختگی شده اید، خطر ابتلا به سرطان پوست، در سنین جوانی در شما بالاتر خواهد بود.

بیش از حد در معرض آفتاب بودن:

افرادی که بیش از حد در معرض نور خورشید بوده و با استفاده از ضد آفتاب یا حتی یک پارچه از پوست خود محافظت نمی کنند، بیش از دیگران ممکن است به سرطان پوست مبتلا شوند.

بهتر است بدانید برنزه کردن، با استفاده از لامپ یا تخت های مخصوص نیز احتمال سرطان را بالا می برد، زیرا تیره شدن پوست، نشان دهنده آسیب رسیدن به آن می باشد.

آب و هوای آفتابی و یا ارتفاعات بالاتر از سطح دریا:

مردمانی که در آب و هوای گرم و آفتابی و یا ارتفاعات بالا که نور خوشید قوی تر است، زندگی می کنند، نسبت به افراد ساکن در اقلیم های خنک تر، بیشتر در معرض تابش خورشید قرار دارند.

خال ها:

افرادی که دارای خال های زیاد و یا نشانه های نامتعارفی، مانند ماه گرفتگی مادرزادی، روی پوست خود هستند، بیش از دیگران ممکن است به سرطان پوست مبتلا شوند.

خال های غیر طبیعی و نامنظم، که بزرگ تر از خال های معمولی می باشند، احتمال سرطانی شدنشان بیشتر است.

بنابراین، در صورتی که روی پوست خود خال های غیر طبیعی دارید، تغییرات آن ها را به طور مرتب کنترل کنید.

ضایعات پوستی پیش سرطانی:

ضایعه های پوستی پیش سرطانی، به نام آکتینیک کراتوزیس، می توانند خطر ابتلا به سرطان پوست را بالاتر برده و معمولا به صورت تکه های پولکی، سفت و به رنگ قهوه ای یا صورتی تیره در سر، صورت و دست افراد با پوست روشن و آسیب دیده پدیدار می شود.

سابقه خانوادگی سرطان پوست:

در صورتی که یکی از والدین، خواهر یا برادرتان سابقه ابتلا به سرطان پوست داشته باشد، احتمال ابتلا به این بیماری در شما نیز بالا می رود.

سابقه شخصی ابتلا به سرطان پوست:

در صورتی که در گذشته به سرطان پوست دچار شده باشید، احتمال ابتلا مجدد به این بیماری بسیار بالا خواهد بود.

ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن:

افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، مانند مبتلایان به ایدز یا بیماری که عمل پیوند عضو داشته و داروهای تضعیف کننده سیستم ایمنی مصرف می کنند، بیشتر در معرض خطر هستند.

قرار گرفتن در معرض تابش:

بیمارانی که برای درمان امراض پوستی مانند اگزما و جوش، از پرتودرمانی استفاده می کنند، بیش از دیگران، در معرض سرطان پوست، مخصوصا سرطان پوست سلول های بنیادی قرار دارند.

قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی خاص:

قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی خاص، مانند آرسنیک، خطر ابتلا به سرطان پوست را افزایش می دهد.

بیماری بوون (Bowen):

نوعی از دلمه های پوسته‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دار یا ضخیمی است که بر روی پوست تشکیل می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود که ممکن است به سرطان سلول اسکوآموس تبدیل شود.

اگر فکر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کنید در معرض خطر سرطان پوست هستید، باید با پزشک در این مورد صحبت کنید؛ پزشک می‌تواند راه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی را برای کاهش خطر به شما پیشنهاد کند.

پیشگیری از سرطان

اکثر سرطان های پوست قابل پیشگیری بوده و بیمار می تواند برای محافظت از خود، به روش های زیر عمل کند:

در میانه روز، از قرار گرفتن در زیر نور خورشید بپرهیزید.

به عنوان مثال، در آمریکای شمالی، شدت تابش نور خورشید در بین ساعت ۱۰ صبح تا ۴ بعداز ظهر بسیار شدید است، بنابراین توصیه می شود مردم، فعالیت های خود را، حتی در زمستان یا هوای ابری، در ساعات دیگری از روز برنامه ریزی کنند.

بسیاری از مردم، در طول سال، اشعه ماورابنفش زیادی دریافت کرده و ابرها نیز نمی توانند از تابش این اشعه جلوگیری کنند.

قرار گرفتن در معرض نور خورشید، به خصوص در زمان شدید بودن تابش، باعث آفتاب سوختگی و تیره شدن پوست شده و خطر ابتلا به سرطان را افزایش می دهد.

استفاده از ضدآفتاب در طول سال:

مصرف ضد آفتاب نمی تواند کاملا اشعه فرابنفش، مخصوصا آن هایی را که منجر به ملانوما می شود را از بین ببرد، اما به طور کلی در محافظت از پوست، نقش بسیار مهمی دارد.

سعی کنید هر روز، حتی در روزهای آفتابی، از ضد آفتاب، با spf حداقل ۳۰ استفاده کرده و حداقل هر ۲ ساعت آن را تمدید کنید.

به هنگام شنا و تعریق زیاد مقدار بیشتری ضد آفتاب مصرف کرده و مقدار قابل توجهی از آن را به لب ها، لبه های گوش، پشت دست ها و گردن بمالید.

از پوشاک محافظتی استفاده کنید.

ضد آفتاب، به حد کافی از فرد، در برابر اشعه ماورابنفش، حفاظت نمی کند.

بنابراین بهتر است پوست خود، مخصوصا دست ها و پاها را با پارچه های تیره و با بافت محکم پوشانده و از کلاه هایی با لبه های پهن (این کلاه ها بهتر از کلاه های مخصوص بیس بال می باشد)، استفاده کنید.

برخی شرکت ها، لباس های محافظتی تولید می کنند، که بهتر است برای انتخاب لباس مناسب، حتما با پزشک مشورت کنید.

استفاده از عینک آفتابی را فراموش نکنید.

برای محافظت از خود، بهتر است عینکی را انتخاب کنید که تمام اشعه های فرابنفش (UVA و UVB) را فیلتر کند.

از تخت های مخصوص برنزه کردن استفاده نکنید.

این تخت ها، از خود اشعه ماورا بنفش آزاد می کند که خطر ابتلا به سرطان پوست را افزایش می دهد.

داروهای حساس به آفتاب را بشناسید.

برخی از داروهای با نسخه یا بدون نسخه، از جمله آنتی بیوتیک ها، می توانند پوست شما را نسبت به نور خورشید حساس تر کنند.

از پزشک درباره عوارض جانبی داروهایی که مصرف کرده اید، پرسیده و در صورتی که آن دارو باعث حساس شدن پوست شما نسبت به نور آفتاب می شود، بیشتر از آن محافظت کنید.

پوست خود را مرتب کنترل کرده و تغییرات آن را به پزشک گزارش دهید.

پوست خود را بررسی کرده و تغییرات آن مانند خال ها، کک مک ها، برآمدگی ها و ماه گرفتگی بشناسید.

با کمک آینه صورت، گردن، گوش ها، پوست سر، قفسه سینه، تنه، بازو، دست ها، جلو و پشت پاها، کف پا و فاصله بین انگشتان، ناحیه تناسلی و بین باسن خود را با دقت کامل کنترل کنید.

تشخیص بیماری

شماتیک پوست سالم و سرطان پوست

برای تشخیص سرطان پوست، پزشک می تواند از روش های زیر استفاده کند:

معاینه کردن پوست:

پزشک ممکن است برای تشخیص تغییرات پوستی که منجر به سرطان می شود، پوست را کاملا معاینه کند، اما برای تشخیص قطعی، آزمایشات بیشتری لازم است.

نمونه برداری از بافت های مشکوک:

پزشک می تواند برای آزمایشات بیشتر، از بافت مشکوک نمونه برداری کند.

نتیجه نمونه برداری نشان دهنده ابتلا بیمار به سرطان و مشخص کننده نوع آن است.

چهار نوع نمونه‌برداری پوست وجود دارد:

۱٫ نمونه‌برداری با پانچ:

پزشک از یک ابزار تیز توخالی برای برداشتن یک دایره از بافت قسمت غیرعادی استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند.

۲٫ نمونه‌برداری جزئی (انسیزیونال):

پزشک از چاقوی جراحی برای برداشتن قسمتی از زائده استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند.

۳٫ نمونه‌برداری با برداشتن کامل:

پزشک از چاقوی جراحی برای برداشتن کل زائده و بعضی بافت‌های اطراف آن استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند.

۴٫ نمونه‌برداری با تراش:

پزشک از یک تیغ باریک و تیز برای تراشیدن زائده غیرعادی استفاده می‌کند.

سی تی اسکن:

یک روش، که مجموعه ای از عکس های دقیق از مناطق داخل بدن را، از زوایای مختلف می گیرد تصاویر، توسط یک کامپیوتر به یک دستگاه اشعه ایکس متصل شده است.

یک رنگ، ممکن است به داخل رگ تزریق شود یا بلعیده شود تا اندام ها یا بافتها به وضوح نشان داده شوند؛ این روش توموگرافی کامپیوتری یا توموگرافی محوری کامپیوتری نامیده می شود.

تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI):

یک فرآیند که از مغناطیس، امواج رادیویی و یک رایانه استفاده می کند، تا مجموعه ای از تصاویر دقیق مناطق موجود در داخل بدن را ایجاد کند، این روش، همچنین به نام تصویربرداری رزونانس مغناطیسی هسته (NMRI)، نامیده می شود.

تشخیص میزان پیشرفت سرطان

در صورتی که پزشک، وجود سرطان در بیمار را تایید کند، برای تعیین میزان پیشرفت سرطان، آزمایشات بیشتری تجویز خواهد کرد.

از آن جایی که سرطان های پوست سطحی، مانند سرطان سلول های بنیادی، به ندرت پخش می شوند، نمونه برداری از همان قسمت، برای تشخیص مرحله سرطان کافی است، اما در صورتی که فرد به سرطان سلول پولکی، سرطان سلولی مرکر یا ملانوما مبتلا باشد، پزشک برای تشخیص پیشرفت سرطان، آزمایشات بیشتری انجام خواهد داد.

همچنین بخوانید:  سرطان تخمدان - علائم، تشخیص، پیشگیری و درمان آن

این آزمایشات شامل تصویربرداری یا نمونه برداری از غدد لنفاوی (نمونه برداری از غدد لنفاوی سنتینال) برای بررسی علائم سرطان است.

پزشکان از عدد ۱ تا ۴ برای مرحله بندی سرطان استفاده می کنند که مرحله ۱ نشان دهنده سرطان های کوچک و محدود به مبدا شروع بیماری بوده و مرحله ۴ بیانگر پیشرفت بیماری به سایر نقاط بدن است.

مراحل سرطان پوست به شرح زیر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشند :

  • مرحله صفر: سرطان فقط در لایه بالایی پوست است که به آن کارسینومای درجا می‌گویند.
  • مرحله ۱: پهنای زائده ۲ سانتی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌متر است (۴/۳ اینچ) یا کوچکتر.
  • مرحله۲:  پهنای زائده بزرگ‌تر از ۲ سانتی‌متر است (۴/۳ اینچ).
  • مرحله۳: سرطان به زیر پوست، غضروف، ماهیچه، استخوان یا به گره‌های لنفاوی اطراف هجوم برده ولی در دیگر قسمت‌های بدن گسترش نیافته است.
  • مرحله۴:  سرطان در دیگر قسمت‌های بدن گسترش یافته است.

دانستن مرحله سرطان به انتخاب بهترین روش درمان بسیار کمک خواهد کرد.

درمان سرطان پوست

روش های درمان برای سرطان پوست و ضایعات پوستی پیش سرطانی معروف به آکتینیک کراتوزیس، بسته به اندازه، نوع، مکان و عمق ضایعه متفاوت است.

سرطان های پوستی خفیف محدود به سطح پوست، احتمالا فقط به نمونه برداری احتیاج دارند.

روش های درمانی دیگر عبارتند از:

فریز کردن:

پزشک شما ممکن است با استفاده از نیتروژن مایع، آکتینیک کراتوزیس و تکه های کوچک و تازه سرطانی پوست را از بین ببرد (جراحی کرایو یا سرمایی).

در این حالت، بافت مرده در اثر ذوب شدن پوسته پوسته شده و می ریزد.

بافت برداری از طریق جراحی:

این نوع از درمان، برای هر نوع سرطان پوستی مناسب است.

پزشک شما از این طریق می تواند بافت سرطانی و تکه ای از بافت سالم پوست را بردارد. بافت برداری گسترده، که شامل برداشتن قسمت های بیشتری از بافت سالم اطراف تومور است، ممکن است در برخی موارد پیشنهاد شود.

عمل جراحی موهس (Mohs surgery):

این روش برای درمان سرطان های بزرگ، که مکررا تکرار شده و به سختی درمان می شوند، مانند سرطان سلول بنیادی و سرطان سلول پولکی مناسب بوده و برای مناطقی که نیاز به حفاظت دارند، مانند بینی استفاده می گردد.

در این عمل جراحی، پزشک لایه لایه پوست را برداشته و هر لایه را زیر میکروسکوپ بررسی می کند تا هیچ سلول غیر عادی باقی نمانده باشد.

این پروسه باعث می شود سلول های سرطانی بدون این که به پوست سالم اطراف آسیب برسانند، برداشته شوند.

کورتاژ (بافت برداری) و الکترودسیکاسیون (بی آب کردن بافت) و سرما درمانی:

پس از برداشت بخش زیادی از پوست آسیب دیده، پزشک می تواند با استفاده از وسیله تیغه ای گود (کوریت)، لایه های سلول های سرطانی را خراش داده و با یک سوزن الکتریکی، همه سلول های سرطانی را باقی مانده را نابود کند.

برای تنوع در این پروسه، از نیتروژن مایع برای فریز کردن سطح و لبه قسمت های درمان شده استفاده می شود.

از این روش سریع و آسان، برای درمان سرطان سلول بنیادی یا سرطان سلول پولکی خفیف استفاده خواهد شد.

پرتو درمانی:

در این شیوه، از پرتو های خیلی قوی، مانند اشعه ایکس، برای از بین بردن سلول های سرطانی استفاده می شود.

پرتو درمانی زمانی به کار می رود که سرطان با استفاده از عمل جراحی، از بین نرفته باشد.

در پرتو‌درمانی (که رادیوتراپی هم نامیده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود) از اشعه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی با انرژی بالا برای از بین بردن سلول‌های سرطانی استفاده می‌شود.

اشعه از یک دستگاه بزرگ در خارج از بدن تولید می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود که فقط بر سلول‌های تحت درمان تأثیر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گذارد. این درمان در بیمارستان یا درمانگاه در یک یا چندین روز در هفته‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های متعدد انجام می‌شود.

برای سرطان پوست پرتو‌درمانی چندان متداول نیست، ولی هنگامی‌که عمل جراحی در منطقه مورد نظر مشکل باشد یا جراحت بدی به‌جای گذارد از آن استفاده می‌شود.

از این درمان در صورت داشتن زائده روی پلک چشم، گوش یا بینی و نیز در صورت بازگشت سرطان بعد از عمل جراحی استفاده می‌شود.

عوارض جانبی، به مقدار پرتو و محلی از بدن که تحت درمان قرار می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گیرد بستگی دارد.

در حین درمان ممکن است پوست تحت درمان قرمز، خشک و حساس شود؛ پزشک راه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی را برای کاهش عوارض جانبی ناشی از پرتو‌درمانی به شما پیشنهاد می‌دهد.

شیمی درمانی:

در شیمی درمانی برای از بین بدن سلول های سرطانی از دارو استفاده می شود.

برای سرطان هایی که به سطح بالایی پوست محدود هستند، کرم و لوسیون هایی، حاوی مواد ضد سرطان، تجویز می گردد که مستقیما روی پوست مالیده می شوند.

شیمی درمانی سیستمیک نیز برای درمان سرطان هایی که در بدن پخش شده اند، مناسب است.

دارویی که (Fluorouracil (5-FU نامیده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود برای درمان سرطان های سلول بازل و سلول سنگفرشی که فقط در لایه بالایی پوست هستند استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود؛ همچنین داروی Imiquimod برای درمان سرطان سلول بازل که درلایه بالایی پوست قرار دارد به‌کار می‌رود.

این داروها ممکن است موجب قرمزی و تورم پوست شود، یا به نحو آزاردهنده‌ای خارش ایجاد کرده یا ترشح کند و موجب ایجاد بثورات پوستی شود.

یا اینکه در مقابل نور آفتاب درد داشته باشد و یا پوست را حساس کند.

این تغییرات در پوست پس از پایان درمان برطرف می‌شود.

شیمی‌درمانی موضعی معمولاً جوشگاه ندارد.

اگر پوست سالم در زمان درمان سرطان پوست خیلی قرمز یا آسیب‌دیده شود، پزشک باید درمان را متوقف کند.

درمان فتودینامیک:

این نوع از درمان، با ترکیب نور لیزر و دارو، سلول های سرطانی پوست را نسبت به نور حساس کرده و آن ها را از بین می برد.

در درمان فتودینامیک (PDT) از مواد شیمیایی همراه با منبع نور مخصوص، مانند نور لیزر، برای کشتن سلول‌های سرطانی استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کنند.

این مواد شیمیایی به نور حساس هستند. کرم بر روی پوست مالیده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود یا ماده شیمیایی تزریق می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود و در سلول‌های سرطانی طولانی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر از سلول‌های سالم باقی می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ماند.

چند ساعت یا چند روز بعد، نور مخصوصی بر روی زائده تابانده می‌شود. ماده شیمیایی فعال می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود و سلول‌های سرطانی اطراف را از بین می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برد.

از PDT برای درمان سرطانی که روی پوست یا خیلی نزدیک به سطح پوست است استفاده می‌شود.

عوارض جانبی PDT معمولاً جدی نیستند.

PDTممکن است موجب سوختن یا درد و یا باعث سوزش، تورم یا قرمزی شود، یا موجب ایجاد زخم در بافت‌های سالم نزدیک زائده شود.

اگرتحت درمان PDT هستید، باید از نور مستقیم خورشید و چراغ‌های پر نور داخلی برای مدت حداقل ۶ هفته بعد از درمان احتراز کنید.

درمان بیولوژیکی:

در این نوع درمان، از سیستم ایمنی بدن، برای از بین بردن سلول های سرطانی پوست استفاده می شود.

جراحی با لیزر:

از اشعه باریک نور برای برداشتن سلول‌های سرطانی استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند؛ از این روش معمولاً برای زائده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی که فقط در لایه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های پایینی پوست به‌وجود آمده‌اند استفاده می‌شود.

گرانت:

برای وصل و بستن شکاف پوست ناشی از جراحی گاهی از گرانت استفاده می‌شود؛ جراح در ابتدا تکه پوست سالمی را بی‌حس کرده و از قسمت دیگر بدن، مثلاً قسمت بالایی ران، برمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دارد؛ این تکه پوست برای پوشاندن محلی که سرطان پوست آن برداشته شده است به‌کار می‌رود.

اگر پوست پیوند شده دارید باید از آن به‌طور ویژه‌ای مراقبت و محافظت کنید تا بهبود یابد.

زمان بهبودی پس از جراحی در افراد متفاوت است. ممکن است برای چند روز احساس درد و ناراحتی ‌کنید.

که با استفاده از دارو معمولاً می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توان آن را کنترل کرد.

اگر به مسکن بیشتری نیاز باشد پزشک می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تواند پیش از جراحی برنامه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ آن را تنظیم کند.

چگونه می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توان پوست خود را معاینه کرد؟

پزشک یا پرستار ممکن است به شما پیشنهاد دهند که خودتان آزمایش پوستتان را برای سرطان پوست، که شامل ملانوم است، انجام دهید.

بهترین زمان برای انجام این آزمایش بعد از دوش گرفتن یا حمام است.

باید پوستتان را در اتاقی پرنور بررسی کنید؛ برای این کار باید یک آیینه تمام قد و یک آیینه دستی داشته باشید و بهتر است از علائم تولد، خال‌ها و دیگر نشانه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های آشکار و معمولی و حس و لمس کردن آنها استفاده کنید.

به دنبال هر چیز جدید بگردید:

  • خال های جدید (که با دیگر خال‌هایتان فرق دارند)
  • یک تکه پوست جدید که قرمز رنگ یا تیره است که به‌نظر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌رسد کمی رشد کرده است.
  • برآمدگی سخت جدید هم رنگ گوشت
  • تغییر در اندازه، شکل، رنگ یا حس خال
  • زخمی که خوب نمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود

خودتان را از سر تا نوک انگشتان پا بررسی کنید. فراموش نکنید که پشتتان، فرق سر، مناطق تناسلی و میان باسنتان را بررسی کنید.

  • به صورت، گردن، گوش‌ها و فرق سرتان نگاه کنید. شاید لازم باشد از یک شانه یا سشوار برای کنار زدن موهایتان استفاده کنید تا بهتر ببینید. امکان دارد بازرسی فرق سر برای خودتان مشکل باشد.
  • به جلو و پشت بدنتان در آیینه نگاه کنید. سپس دستتان را بالا ببرید و به سمت راست و چپ بدنتان نگاه کنید.
  • آرنجتان را کج کنید. به دقت به ناخن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایتان، کف دستتان، بازویتان (شامل سطح پایینیشان) و بالای بازو نگاه کنید.
  • پشت، جلو و بغل پا‌هایتان را بررسی کنید. همچنین مناطق تناسلی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ و میان باسنتان را خوب بازرسی کنید.
  • بنشینید و از نزدیک پاهایتان همچنین ناخن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های پایتان، کف پایتان و میان انگشتانتان را ببینید.

با بازرسی مرتب پوست، متوجه می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شوید که چه مواردی عادی هستند. بهتر است تاریخ روزی که پوستتان را امتحان کرده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اید یادداشت کنید و حالت پوستتان را شرح دهید.

اگر پزشک از پوستتان عکس می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گیرد می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توانید برای کمک به بازرسی تغییرات ایجاد شده در پوست عکس‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها را با پوستتان مقایسه کنید.

اگر هر چیز غیر عادی پیدا کردید به پزشک اطلاع دهید.

منبع: مایوکلینیکای ای دیسی دی سیکنسر

توجه: مطالب بخش پزشکی و سلامت سایت تاروت رنگی فقط جنبه اطلاع رسانی و آموزشی دارند. این مطالب توصیه پزشکی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان کرد.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *